Để đo hướng căn hộ, bạn hiệu chỉnh la bàn trên điện thoại, đứng ở cửa chính hoặc mép ban công quay mặt ra ngoài, giữ máy nằm ngang, xa khung thép và thiết bị điện, đọc số độ ở ba điểm khác nhau rồi lấy trung bình, sau đó quy số độ đó ra một trong tám hướng. Cuối cùng, đối chiếu với ảnh vệ tinh trên bản đồ số hoặc mũi tên chỉ Bắc trên bản vẽ mặt bằng của căn hộ để chắc chắn.
Có nhiều cách hiểu về việc "hướng căn hộ" tính theo cửa chính hay theo ban công; bài này không bàn lại chuyện đó mà chỉ hướng dẫn đo cả hai cho đúng, để dù bạn theo cách nào thì con số cũng chính xác. Đo sai mười, hai mươi độ ở chung cư là chuyện rất phổ biến, vì toà nhà toàn bê tông cốt thép làm la bàn bị lệch.
Vì sao đo trong căn hộ hay bị sai
La bàn trên điện thoại hoạt động nhờ cảm biến từ trường. Toà chung cư là một khối bê tông cốt thép khổng lồ, lan can thép, khung cửa nhôm, dầm thép, cộng với tủ lạnh, tivi, loa, dây điện âm tường. Tất cả đều làm từ trường quanh điện thoại bị nhiễu, khiến kim la bàn lệch đi mà màn hình vẫn hiện con số rất tự tin.
Sai số thường gặp khi đứng sát lan can sắt hoặc sát khung cửa có thể lên tới vài chục độ. Đó là lý do hai người đo cùng một căn lại ra hai hướng khác nhau, và người bán căn hộ nói Đông Nam trong khi người mua đo ra Đông. Không phải ai nói dối, mà là đo ở hai chỗ có nhiễu khác nhau.
Ngoài nhiễu, còn có sai số do cầm máy nghiêng, do chưa hiệu chỉnh cảm biến, và do nhầm giữa hướng nhìn ra với hướng lưng tựa vào. Bài này xử lý lần lượt từng nguồn sai đó.
Một nguồn sai nữa ít người để ý là chính chiếc điện thoại: ốp lưng có miếng kim loại để gắn giá từ tính, ví tiền có nam châm, hay đặt máy cạnh chùm chìa khoá. Những vật này nằm ngay sát cảm biến nên gây lệch mạnh hơn cả khung thép toà nhà. Trước khi đo, tháo hết, để chìa khoá và đồng hồ thông minh ra xa.
Các bước đo, làm theo đúng thứ tự
Chuẩn bị một chiếc điện thoại có ứng dụng la bàn, một tờ giấy ghi số. Tháo ốp lưng có nam châm hoặc giá đỡ từ tính nếu có.
- Hiệu chỉnh la bàn: mở ứng dụng, xoay điện thoại theo hình số tám trong không khí vài lần cho tới khi ứng dụng báo đã hiệu chỉnh hoặc độ chính xác cao.
- Xác định chỗ đứng: nếu đo theo cửa chính, đứng ở giữa khung cửa, lưng quay vào trong nhà, mặt nhìn ra hành lang. Nếu đo theo ban công, đứng giữa ban công, mặt nhìn ra ngoài, vuông góc với mép lan can.
- Lùi vào trong khoảng một bước so với khung cửa hoặc lan can để giảm nhiễu từ kim loại, nhưng vẫn giữ người song song với hướng nhìn.
- Cầm điện thoại nằm ngang ở ngang thắt lưng, cạnh trên của máy chỉ thẳng về phía trước, không nghiêng.
- Chờ số ổn định, ghi lại số độ.
- Dịch sang trái và phải khoảng một mét, giữ nguyên hướng người, đo lại hai lần nữa.
- Nếu ba số chênh nhau không quá vài độ, lấy trung bình. Nếu chênh lớn, có nguồn nhiễu gần đó; dịch xa hơn khỏi kim loại và đo lại.
Số độ đọc được là hướng mặt nhìn ra. Hướng lưng tựa, mà nhiều tài liệu gọi là toạ, là hướng ngược lại, tức cộng hoặc trừ 180 độ. Đừng nhầm hai con số này khi đối chiếu với tài liệu.
Quy số độ ra tám hướng
Mỗi hướng chiếm một cung 45 độ, lấy hướng chính làm tâm. Bảng dưới dùng quy ước la bàn thông thường: 0 độ là Bắc, tăng theo chiều kim đồng hồ.
| Hướng | Khoảng độ | Ghi chú khí hậu ở Việt Nam |
|---|---|---|
| Bắc | Từ 337,5 đến 22,5 | Ít nắng trực tiếp; miền Bắc đón gió lạnh mùa đông |
| Đông Bắc | Từ 22,5 đến 67,5 | Đón gió mùa Đông Bắc ở miền Bắc |
| Đông | Từ 67,5 đến 112,5 | Nắng sáng, mát buổi chiều |
| Đông Nam | Từ 112,5 đến 157,5 | Được ưa chuộng: đón gió mát mùa hè, ít nắng chiều |
| Nam | Từ 157,5 đến 202,5 | Đón gió nồm nam mùa hè, nắng vừa |
| Tây Nam | Từ 202,5 đến 247,5 | Nắng chiều khá gắt |
| Tây | Từ 247,5 đến 292,5 | Nắng chiều gắt nhất, nóng |
| Tây Bắc | Từ 292,5 đến 337,5 | Nắng chiều mùa hè, gió lạnh mùa đông |
Nếu số đo rơi sát ranh giới giữa hai hướng, ví dụ 66 hoặc 69 độ, chỉ một sai số nhỏ là đã đổi hướng. Khi đó cần đối chiếu thêm bằng cách ở phần dưới trước khi kết luận.
Đối chiếu bằng ảnh vệ tinh và bản vẽ
Cách kiểm chéo đáng tin nhất là ảnh vệ tinh trên các ứng dụng bản đồ số. Tìm toà nhà của bạn, xoay bản đồ về hướng Bắc ở trên, xác định mặt toà nơi căn hộ của bạn quay ra, rồi ước góc của mặt đó so với trục Bắc Nam. Phương pháp này không bị nhiễu từ trường, chỉ cần bạn xác định đúng căn mình nằm ở mặt nào của toà.
Bản vẽ mặt bằng căn hộ trong hợp đồng mua bán, hoặc mặt bằng tầng điển hình mà chủ đầu tư cung cấp, thường có mũi tên chỉ hướng Bắc. Đặt thước dọc theo hướng nhìn ra ban công hoặc cửa chính trên bản vẽ, đo góc với mũi tên Bắc. Lưu ý một số bản vẽ quảng cáo chỉ vẽ mũi tên ước lệ; ưu tiên bản vẽ kỹ thuật kèm hợp đồng.
Nếu ba phương pháp, gồm la bàn, ảnh vệ tinh và bản vẽ, cho cùng một hướng thì bạn có thể yên tâm. Nếu la bàn khác hai cách còn lại, gần như chắc chắn la bàn bị nhiễu.
Còn một cách kiểm bằng mặt trời, không cần thiết bị gì: ở Việt Nam, mặt trời mọc ở phía Đông và lặn ở phía Tây, giữa trưa phần lớn thời gian trong năm lệch về phía Nam, riêng mấy tháng hè gần như ở đỉnh đầu, có lúc hơi lệch Bắc. Nếu ban công nhà bạn đón nắng sớm thì không thể là hướng Tây. Cách này thô, nhưng đủ phát hiện những lần đo sai cả chục độ.
Những lỗi hay gặp khi đo
Đứng sát lan can thép. Lan can ban công bằng thép hoặc inox là nguồn nhiễu mạnh nhất. Lùi vào trong ít nhất một bước, hoặc đo ở giữa phòng khách nhìn thẳng ra ban công.
Cầm máy dựng đứng như chụp ảnh. Một số ứng dụng la bàn đọc sai khi máy dựng đứng. Giữ máy nằm ngang trên lòng bàn tay, trừ khi ứng dụng có chế độ dùng camera riêng.
Đo một lần rồi tin luôn. Một lần đo có thể trúng ngay điểm nhiễu. Ba lần ở ba chỗ, so với nhau, mới đủ tin cậy.
Nhầm hướng nhìn và hướng lưng. Ghi rõ trên giấy: số này là hướng mặt nhìn ra, hay hướng lưng. Đọc tài liệu thì kiểm tra tài liệu đang dùng hướng nào.
Đo căn hộ góc có hai mặt thoáng. Căn góc có hai mặt nhìn ra ngoài. Đo cả hai, ghi riêng, rồi tuỳ cách hiểu mà chọn mặt chính.
Hướng đo được giúp gì cho việc ở
Ngoài việc đối chiếu với quan niệm về hướng hợp tuổi, biết hướng chính xác giúp bạn quyết định nhiều điều thực tế. Căn quay hướng Tây cần rèm cản nắng tốt, kính dán phim, có thể cần cây chắn nắng trên ban công. Căn hướng Bắc ở miền Bắc cần chú ý gió lạnh mùa đông, cửa phải kín. Căn hướng Đông Nam thì nên tận dụng gió mát bằng cách mở thông hai đầu.
Hướng cũng giúp bố trí phòng: phòng ngủ trẻ nhỏ nên tránh phía nắng chiều gắt, phòng làm việc nên có ánh sáng ổn định, bếp không nên đặt ngay chỗ nắng chiếu trực tiếp vào bếp nấu buổi chiều. Đây là những quyết định có tác động hằng ngày.
Nếu bạn muốn đối chiếu hướng với tuổi theo cách xem phổ biến, hãy mang con số đo được này tới đó. Phần lớn sai lệch khi xem hướng hợp tuổi không nằm ở cách xem mà nằm ở việc đo sai hướng ngay từ đầu.
Căn hộ có hình dạng lạ: căn góc, chữ L, ban công chéo
Không phải căn hộ nào cũng là hình chữ nhật với một mặt nhìn ra ngoài. Căn góc có hai mặt thoáng vuông góc nhau, căn hình chữ L có ban công ở một cánh, có toà thiết kế ban công xoay chéo so với thân nhà để đón view. Với những căn này, việc đo hướng cần thêm một bước: xác định đâu là mặt chính theo cách hiểu mà bạn dùng.
Với căn góc, ghi lại hướng của cả hai mặt, đánh dấu mặt nào có phòng khách và ban công chính, mặt nào chỉ có cửa sổ phòng ngủ. Phần lớn người dùng cách tính theo ban công sẽ lấy mặt có ban công lớn nhất. Với ban công xoay chéo, đo vuông góc với mép lan can của chính ban công đó, không phải vuông góc với thân toà nhà.
Nếu cửa chính căn hộ nằm ở góc hành lang và mở theo một hướng lệch, đứng ở giữa khung cửa, mặt nhìn vuông góc với mặt phẳng cánh cửa khi đóng. Đó là hướng của cửa, dù hành lang bên ngoài có rẽ theo hướng khác.
Đi xem nhiều căn trong một buổi: mẹo so sánh nhanh
Các căn cùng trục có cùng hướng. Trong một toà, các căn thẳng hàng nhau theo chiều đứng, ví dụ căn số 05 của mọi tầng, có cùng hướng. Đo một lần ở một tầng là biết hướng của cả trục, trừ khi toà có thiết kế xoay tầng.
Đo mặt toà trước, rồi suy ra từng căn. Đứng ngoài sân, đo hướng của từng mặt toà nhà ở chỗ xa kim loại, ghi lại. Khi vào từng căn, chỉ cần biết căn đó nằm ở mặt nào là suy ra hướng, rồi đo lại để xác nhận.
Ghi ngay trên mặt bằng tầng. Xin một bản mặt bằng tầng điển hình, ghi hướng đo được lên từng căn. Khi so sánh giá và diện tích, bạn có thêm cột hướng chính xác thay vì nhớ theo lời giới thiệu.
Chụp ảnh màn hình la bàn. Mỗi lần đo, chụp lại màn hình kèm một tấm ảnh chụp ra ngoài ban công. Về nhà đối chiếu với ảnh vệ tinh, bạn sẽ biết lần đo nào bị nhiễu.
Câu hỏi thường gặp
Đo ở cửa chính và ở ban công ra hai hướng ngược nhau có đúng không?
Nhiều căn hộ có cửa chính và ban công nằm ở hai đầu đối diện, nên hướng nhìn ra của hai chỗ gần như ngược nhau là bình thường. Điều cần là ghi rõ từng số, và theo cách hiểu mà bạn hoặc người tư vấn sử dụng.
Có cần mua la bàn chuyên dụng không?
Không bắt buộc. La bàn điện thoại đã hiệu chỉnh, đo nhiều lần và đối chiếu với ảnh vệ tinh là đủ cho mục đích ở nhà. La bàn cơ học cũng bị nhiễu bởi thép trong toà nhà như la bàn điện thoại.
Độ lệch từ có làm sai hướng đo không?
Độ lệch giữa Bắc từ và Bắc thật ở Việt Nam nhỏ, không đáng kể so với sai số khi đo trong toà nhà bê tông. Một số ứng dụng có tuỳ chọn Bắc thật; bật lên cũng được nhưng không thay được việc đo nhiều lần.
Căn hộ chưa nhận bàn giao, chỉ có bản vẽ, có biết được hướng không?
Được, nếu bản vẽ kỹ thuật có mũi tên chỉ Bắc. Đối chiếu thêm vị trí toà nhà trên ảnh vệ tinh. Khi nhận nhà, đo lại bằng la bàn để xác nhận.
Căn hộ quay mặt ra giữa hai hướng thì tính hướng nào?
Khi số đo rơi đúng ranh giới, nhiều người tính theo hướng gần hơn sau khi lấy trung bình các lần đo và đối chiếu ảnh vệ tinh. Nếu vẫn nằm ngay ranh giới, ghi cả hai và tham khảo người tư vấn bạn tin tưởng.